SATELITY ASTRONOMICZNE


Cobe
COBE (cosmic background explorer - badacz tła kosmicznego) ma czujniki chłodzone ciekłym helem, które mogą wychwycić promieniowanie tła z Wszechświata. W roku 1992 analiza jego danych poruszyła astronomów, kiedy wskazały one, że istnieją „zmarszczki” w promieniowaniu tła, które mogły być początkiem ewolucji Wszechświata.
Copernicus
Drugie pomyślnie orbitujące laboratorium astronomiczne. Obserwowało na długościach fal promieni X i nadfioletowych, odkryło źródło promieni X w gwiazdozbiorze Łabędzia, Cygnus X-1, obecnie uważane za czarną dziurę.
Cos B
Wysłany przez NASA, COS B (celestial observation satellite - satelita dla obserwacji nieba) obserwował promienie gamma z nieba przez osiem lat.
Einstein
Nazywany też obserwatorium Einsteina, drugi i silniejszy z dwóch obserwatoriów astronomicznych wysokiej energii (HEAO), obserwujących niebo na długościach fal promieni X, pierwszy, HEAO 1, wysłany na orbitę 12 sierpnia 1977 roku, HEAO 3 (wysłany 20 września 1979 roku) wykrywał promieniowanie gamma i promienie kosmiczne.
Exosat
Exosat (Europejskie obserwatorium promieni X) badał, w ciągu swoich 1 050 dni życia, źródła promieni X, pozostałości supernowych, gwiazdy neutronowe i galaktyki.
Explorer 11
Pierwszy satelita astronomiczny z serii Explorer, pierwszy satelita do badania promieni gamma. Jego odkrycia nasunęły nowe wątpliwości co do teorii stanu ustalonego Wszechświata.
Explorer 38
Satelita radioastronomiczny (RAE) z serii Explorer, najdłuższy satelita kiedykolwiek wysłany na orbitę, którego anteny w kształcie X były nastawione na odbieranie fal radiowych z nieba. Identyczny Explorer 49/RAE 2, wysłany 10 czerwca 1973 roku, został wprowadzony na orbitę księżycową dla obserwacji bez zakłóceń radiowych z Ziemi.
Hipparchos
Hipparchos (satelita do bardzo dokładnych pomiarów paralaksy) upamiętnia greckiego astronoma Hipparcha, przeznaczony do bardzo dokładnych pomiarów położenia gwiazd, pomimo wejścia na złą orbitę - do połowy 1992 roku osiągnął swój cel wyznaczenia położenia 120 000 wybranych gwiazd.
Iras
IRAS (satelita dla astronomii podczerwieni), z wykrywaczem chłodzonym ciekłym helem, wykonał pierwsze przeszukiwanie całego nieba w podczerwieni, dostrzegając, między innymi, narodziny gwiazd i pierścienie materii wokoło innych gwiazd.
Iue
Zaprojektowany na maksymalnie 5 lat życia, IUE (międzynarodowy satelita dla badań nadfioletu) ciągle po 15 latach przesyła wartościowe dane, pierwszy satelita, który sporządził mapę nieba w nadfiolecie. Głównie bada gwiazdy, ale może być przełączony na badanie innych występujących zjawisk, np. komety Halleya w roku 1986 i supernowej w Wielkim Obłoku Magellana w 1987 r.
Oao 2
Przezwany drapaczem gwiazd, pierwsze obserwatorium astronomiczne działające na orbicie, najcięższy i najbardziej skomplikowany do tamtych czasów satelita wysłany na orbitę. Obserwuje promienie gamma, promienie X, nadfioletowe i podczerwone długości fal.
Oso 1
Pierwszy z serii ośmiu orbitujących obserwatoriów słonecznych (OSO), używający czujników promieni nadfioletowych i promieni X. Badał atmosferę słoneczną, rozbłyski i inne rodzeje aktywności.
Proton 1
Wielki satelita, zdecydowanie większy od wszystkich wcześniejszych, wyniesiony przez nowozbudowaną ciężką rakietę nośną. Badał promienie gamma i promienie kosmiczne. W tej samej serii wysłano trzy inne satelity, ostatni, Proton 4, ważył 17 ton.
Rosat
Rosat, zbudowany w Niemczech (nazwany na cześć odkrywcy promieni X, Roentgena), był przeznaczony do obserwacji nieba na długościach fal promieni X i miał także brytyjską kamerę szerokokątną do badania najkrótszego promieniowania nadfioletowego.
Solar Max
Solar Max, pełna nazwa obserwatorium Solar Maximum Mission (SMM). Pracował bez zarzutu tylko przez osiem miesięcy, potem aparatura uległa uszkodzeniu; w roku 1984 był pierwszym satelitą przechwyconym i naprawionym na orbicie, z wahadłowca kosmicznego (STS-41C).
Teleskop Hubble`a
Najbardziej zaawansowany teleskop optyczny kiedykolwiek wprowadzony na orbitę (w czasie wyprawy STS-31), teleskop kosmiczny Hubble’a (HST) ma zwierciadło o średnicy 2,4 m; błąd konstrukcyjny ograniczył jego rozdzielczość, ale naprawy na orbicie dokonano dopiero w 1994 roku.
Uhuru
Nazywany też małym satelitą astronomicznym (SAS) 1, pierwszy satelita do badania promieni X, wysłany przez Włochy z wyspy San Marco u wybrzeży Kenii w dniu święta niepodległości Kenii. „Uhuru” znaczy wolność w języku Swahili.