KALENDARZ ASTRONOMICZNY

UWAGA!!!

Momenty wszystkich zjawisk podane są w czasie uniwersalnym UT (Greenwich). Momenty złączeń planet z Księżycem podane są dla geocentrycznych złączeń w rektascensji. W przypadku wzajemnych złączeń planet podano momenty ich największego zbliżenia. Podane są wszystkie złączenia, nie tylko widoczne w Polsce.
  1. 3 XI 14h - Złączenie Księżyca z Neptunem w odległości 2 stopni
  2. 3 XI 22:55 - Gwiazda zmienna delta Cep (cefeida) osiąga maksimum jasności 3,5m
  3. 4 XI 16h - Złączenie Urana z Księżycem w odległości 2 stopni
  4. 6 XI 22:45 - Gwiazda zmienna dzeta Gem (cefeida) osiąga maksimum jasności 3,6m
  5. 7 XI 18:12 - Merkury nieruchomy w rektascensji
  6. 13 XI 04h - Złączenie Jowisza z Księżycem w odległości 2 stopni
  7. 14 XI 16:30 - Gwiazda zmienna delta Cep osiąga maksimum jasności 3,5m
  8. 15 XI 05h - Merkuru w maksymalne elongacji zach. od Słońca w odl. 19 stopni 20'
  9. 17 XI 02:22 - Gwiazda zmienna dzeta Gem osiąga maksimum jasności 3,6m
  10. 17 XI 22:31 - Gwiazda zmienna zaćmieniowa Algol (beta Per) osiąga minimum jasności. Jasność gwiazdy spada od 2,1m do 3,4m
  11. 19 XI 13h - Saturn w opozycji ze Słońcem
  12. 20 XI 01:17 - Gwiazda zmienna delta Cep osiąga maksimum jasności 3,5m
  13. 20 XI 19:20 - Gwiazda zmienna zaćmieniowa Algol (beta Per) osiąga minimum jasności. Jasność gwiazdy spada od 2,1m do 3,4m
  14. 21 XI 18h - Złączenie Marsa z Księżycem w odl.4 stopni
  15. 22 XI 06:48 - Słońce wstępuje w znak Strzelca
  16. 24 XI 11h - Złączenie Mekurego z Księżycem w odl.3 stopni
  17. 24 XI 18:00 - Gwiazda zmienna eta Aql (cefeida) osiąga maksimum jasności 3,5m
  18. 28 XI 02h - Jowisz w opozycji ze Słońcem
  19. 29 XI 19h - Złączenie Wenus z Księżycem w odl. 2 stopni
  20. 30 XI 18:52 - Gwiazda zmienna delta Cep osiąga maksimum jasności 3,5m
  21. 30 XI 23h - Złączenie Neptuna z Księżycem w odl. 2 stopni

Słońce
Dnia 1 listopada Słońce wschodzi w W-wie o 5:32, a zachodzi o 15:07, a 30 listopada wschodzi o 6:21, a zachodzi o 14:28.
Księżyc
Bezksiężycowe noce będziemy mieli pod koniec miesiąca, bowiem kolejność faz Księżyca jest w tym miesiącu następująca: pierwsza kwadra 18 XI 15:25, pełnia 11 XI 21:15, ostatnia kwadra 18 XI 15:25 i nów 25 XI 23:11.Apogeum Księżyc znajdzie się 3 XI o 03:32, w perygeum 14 XI o 22:59 i ponownie w apogeum 30 XI o 23:40.
Planety i planetoidy
W połowie miesiąca nad ranem, nisko nad południowo-wschodnim horyzontem, możemy obserwować Merkurego jako obiekt -0,5m. W dniu 14 listopada planeta na godzinę przed wschodem Słońca (pocz. świtu cywilnego) osiąga wysokość prawie 10 stopni. Przez teleskop możemy wtedy obserwować tarczę planety o średnicy 7" w fazie 60%. Wieczorem bardzo nisko nad południowo-zachodnim horyzontem możemy próbować zaobserwować Wenus jako "Gwiazdę Wieczorną" o jasności -4m. Obserwacja planety będzie jednak utrudniona, gdyż pod koniec zmierzchu cywilnego (ok. godz po zachodzie Słońca) jej wysokość nad horyzontem wzrośnie do zaledwie 4 stopni na początku listopada do 10 stopni pod koniec miesiąca. Przez teleskop możemy wtedy obserwować tarczę Wenus o średnicy ok. 15" w fazie 75%. Marsa możemy znaleźć na porannym niebie. Wysokość planety nad południowo-wschodnim horyzontem w ciągu miesiąca praktycznie się nie zmienia i wynosi niecałe 30 stopni. Niska jasność (1,7m), oraz mała średnica tarczy ( zaledwie 4") nie zachęcają do obserwacji. Przez całą noc możemy obserwować Jowisza świecącego na tle gwiazdozbioru Byka jako "gwiazda" -3m. W listopadzie tarcza planety osiąga maksymalną w bieżącym roku średnicę 49", co ułatwia obserwację wkładów chmur przez niewielki sprzęt amatorski. Na prawo od Jowisza, w odległości zaledwie 10 stopni, widoczny jest Saturn. Także on osiąga maksymalną w 2000 roku średnicę tarczy, wynoszącą nieco ponad 20". Planeta osiągnie jasność -0,2m. Układ pierścieni planety osiągnie rozpiętość aż 44", umożliwiając dostrzeżenie np. Przerwy Cassiniego przez niewielkie teleskopy amatorskie. W pierwszej połowie nocy na południu, w gwiazdozbiorze Koziorożca, można obserwować Urana i Neptua, jako "gwiazdy" o jasnościach odpowiednio 5,7m i 7,9m. Pluton znajduje się na niebie zbyt blisko Słońca i jest niewidoczny. W listopadzie w poblżu opozycji nie są widoczne żadne jasne planetoidy.
Meteory
Od 14 do 21 listopada promieniują meteory z roju Leonidów, związanego a kometą Tempel-Tuttle. Radiant roju leży w gwiazdozbiorze Lwa i ma współrzędne : rekt. 10h08m, dekl. +22 stopnie. Maksimum aktywności przypada 18 listopada. W związku z niedawnym powrotem macierzystej komety nadal możliwa jest zwiększona aktywność roju. Porannym obserwacjom meteorów będzie niestety przeszkadzał Księżyc w ostatniej kwadrze.