Najwcześniejsze zapiski o Sumo znaleziono w Kojiki, książce z 712 r. Kojiki opisuje legendę, jakoby władza nad wyspami japońskimi miala się rozstrzygnąć podczas meczu Sumo. Według książki, około 2,500 lat wcześniej, bogowie Takemikazuchi i Takeminakata walczyli dopóki drugi z bogów nie przegrał. Jednak na podstawie tej legendy nie można dokładnie określić, z którego roku lub wieku Sumo pochodzi. Mimo to, dawne malunki skalne uświadamiają nam, że jest ono bardzo stare. Wydaje się, że, odnośnie starożytnych czasów, sumo było swoistym rytuałem, modlitwą o lepsze żniwa. Nie można również określić, czy sumo jest rdzennie japońskie, czy też zawiera w sobie wpływy innych krajów Azji i Eurazji. Starożytne Sumo nie przypominało tego, co widzimy na ekranach naszych telewizorów. Walka byla brutalna i często tylko jeden zawodnik wychodził z niej żywy. Zapiski z japońskich kronik mówią o walce pomiędzy Nomi no Sukune i Taima no Kehaya w 23 roku p.n.e. Rozpoczęli spokojnie, lecz kilka morderczych kopnięć w żołądek i splot słoneczny Kahayi spowodowalo jego śmierć, a Sukune, zwycięzca, został nazwany "ojcem Sumo".

Przed przejęciem przez Japonię chińskiego systemu pisma w 7 wieku, powstało wiele opowieści o walkach sumo. Pierwsza, potwierdzona przez historyków walka odbyła się w roku 642, kiedy Imperatorka Kogyoku (642-45) kazała walczyć swoim strażom dla rozrywki przybyszy z zagranicy. Póżniejsze wzmianki mówią o stałej obecności sumo podczas dworskich ceremonii. Tak zostało do czasów współczesnych, oczywiście w trochę innej formie. Podczes panowania Imperatora Shomu (724-49) zapaśnicy byli pozyskiwani z całego kraju aby walczyć na festiwalu 'sechie'. Odbywał się on siódmego dnia, siódmego miesiąca księżycowego (wg. naszego kalendarza - początek sierpnia). W tym samym czasie, wykształceni ludzie gromadzili się również w pałacu, by oddać się tworzeniu poezji. Dzięki publicznym występom, sumo z rolniczego zabobonu stało się narodowym rytuałem, mającym wzmocnić pokój i zapewnić rozwój społeczeństwa japońskiego. W 8 wieku, na dworze Imperatora Kanmu (781-806) corocznie przeprowadzano turnieje. Za rządów Imperatora Saga (809-23) ustanowiono i zaakceptowano zasady i techniki walki w sumo. Oda Nobunada (1534-82), bogaty pan feudalny, był szczególnie zauroczony sumo. W lutym 1578r., zorganizował turniej, na który zaprosił ponad 1,500 zawodników z całego kraju. Do tego czasu nie było wytyczonych granic podczas walk - pole ograniczali widzowie stojący wokół walczących lub zawodnicy czekający na swoją kolej. Z powodu dużej liczby uczestników turniej bardzo się przeciągał. Aby go przyspieszyć, wytyczono na ziemii kilka kół; tym sposobem, mogło się odbywać kilka pojedynków naraz. Pierwsze wzmianki o zwojach słomy ryżowej okalającej ring znaleziono w erze Empo (1673-91). Na początku 18 wieku zwoje zakopywano do połowy w ziemii - tak jak robi się to teraz.

Nowoczesne sumo

W erze Edo sumo zwało się `kanjin-zumo` i głównnym celem walk było pozyskanie pieniędzy na konstrukcję lub naprawę kapliczek, świątyń, mostów lub innych budowli użyteczności publicznej. Oczywiście, część pieniędzy otrzymywali zawodnicy. W tej samej erze, w roku 1927, powstał system rankingowy i główna organizacja sumo.