• wprowadzenie
• dla kogo GSM1800 i czy warto czekać na GSM1800?
• o tym jak GSM1800 będzie z GSM900 walczył

wprowadzenie

Centertel dostał licencję na GSM1800!!!

Dawno temu system GSM1800 nazywał się "DCS1800":


Obecnie w krajach rozwiniętych używa się jednak wyłącznie nazwy "GSM1800" !

GSM1800 to odmiana systemu GSM. Dla przykładu na rysunku poniżej pokazano dwie karty SIM (od lewej do prawej) GSM900 (polska Plus GSM) i GSM1800 (niemiecka e-plus):


W przetargu na GSM1800 (zwanym dawno, dawno temu DCS1800) nie mogli wziąć udziału obecni operatorzy systemu GSM900 - Polkomtel i Polska Telefonia Cyfrowa. Koncesja na GSM1800 została wydana tak jak w przypadku GSM900 na 15 lat z możliwością przedłużenia.

Wydane w ub.r. zarządzenie ministra łączności stanowi, że po 1 lipca 1998 r. będą przyznawane koncesje na świadczenie usług telekomunikacyjnych "według standardów GSM i DCS w pasmach 900MHz i 1800MHz, w miarę dostępności tych zakresów oraz przy zastosowaniu preferencji dla rozwoju systemów DCS/GSM". Ministerstwo podejmując decyzję o przyznaniu koncesji ma "stosować preferencje dla dotychczasowych operatorów telefonii cyfrowej". Chodzi tutaj o to, że w systemie GSM900 faza 1 szerokość pasma dostępnego dla operatorów wynosi 25 MHz a w GSM900 faza 2 nawet 35 MHz (patrz tabelka poniżej) natomiast dotychczas operatorzy GSM900 posiadają prawo do korzystania tylko z 7.5 MHz na każdego. Oznacza to, że pozostaje jeszcze wolne 10 (lub 20 dla fazy 2) MHz wolnego pasma, które może być później przyznane np. operatorowi GSM1800. Oznacza to praktycznie rzecz biorąc, że podział pasm nie jest zakończony i zrobiony równo po połowie lecz może jeszcze być odpowiednio rozdzielony i możliwa jest sytuacja, że operator GSM1800 będzie również posiadał część pasma z GSM900 i na odwrót.

Tzw. "przetarg" wygrała firma Centertel, która dwa lata temu została przez resort pozbawiona możliwości ubiegania się o koncesję GSM900. Wywołało to wówczas gwałtowne protesty udziałowców polskiego operatora - koncernów France Telecom i Ameritech. Obie firmy zrezygnowały z roszczeń wobec rządu polskiego, Ameritech zrezygnował nawet z udziałów w Centertelu, a France Telekom przestał wspierać poznańską wyższą szkołę EFP, która miała być w założeniu kuźnią kadr dla GSM, przez co zmuszona została ona do samorozwiązania. France Telekom zamierza zakupić udziały TP SA wtedy gdy zacznie się jej prywatyzacja i dlatego jego zaangażowanie w polską telefonię komórkową jest jedynie częścią ogólnej jego strategii. Decydujące zdanie w Centertelu ma jednak TP SA, posiadająca 66% udziałów tego operatora a na sześciu członków zarządu aż czterech pochodzi z TPSA.

"Koncesja na DCS 1800 mogłaby stanowić uzupełnienie oferty tego operatora" - twierdził przed "przetargiem" prof. Marian Dąbrowski, członek Rady Doradczej Ministerstwa Łączności. Tryb warunkowy tego zdania należało jednak brać z przymrużeniem oka: decyzję podjęto i było pewne, że operatorem systemu GSM1800 zostanie firma Centertel. System NMT450i, którego operatorem jest obecnie Centertel obejmuje ponad 90% obszaru Polski, lecz jego pojemność jest bardzo mała - na danym obszarze nie może rozmawiać zbyt wielu użytkowników a pojemność całej sieci jest również ograniczona do kilkuset tysięcy (w przypadku GSMów jest to kilka milionów). Pojemność sieci GSM1800 jest wielokrotnie większa, ale za to jedna stacja nadawczo-odbiorcza pracuje jedynie w promieniu 7 km. Dlatego też GSM1800 wykorzystywany jest przede wszystkim w miastach.

Maksymalna moc telefonów przenośnych w systemie GSM900 to 2 W. W GSM1800 ta moc wynosi tylko 1 W. Jest to spowodowane tym, że przy wyższych częstotliwościach fal radiowych ich szkodliwość na organizm ludzki jest większa niż tych z systemu GSM900. GSM1800 pracuje w pobliżu 1800 MHz podczas gdy GSM900 w pobliżu 900 MHz (patrz tabelka poniżej). Kuchenki mikrofalowe pracują na czestotliwości 2450 Mhz - widać więc, że GSM1800 zbliża się bardzo do tej częstotliwości wybranej tak właśnie dlatego, że jej działanie na tkanki jest największe. Z praktycznego punktu widzenia nie występuje jednak, według badań przeprowadzonych w Europie, żadne zagrożenie dla zdrowia. Osoby posiadające rozrusznik serca nie powinny jedynie zbliżać do niego telefonu na odległość mniejszą niż 10 cm. Dla przeczulonych na tym punkcie użytkowników GSMa dostępne są natomiast zestawy mikrofon-słuchawka umożliwiające swobodne prowadzenie rozmowy z aparatem przypiętym do paska - nie trzeba go wtedy przykładać do głowy.

System GSM1800 pod względem budowy nie różni się jednak zbytnio od systemu GSM900 (i od stosowanego w Ameryce Północnej systemu GSM1900). Poza różnicą mocy aparatów podręcznych wymienioną powyżej, ze względu na większe pasmo posiada on większą niż GSM900 pojemność sieci. Z punktu widzenia operatora dużą trudnością jest konieczność gęstszego rozmieszczania stacji bazowych: podczas gdy w GSM900 promień komórki może wynosić do 35 km to w GSM1800 jest to już tylko 7 km. Propagacja fal radiowych na tych wyższych częstotliwościach jest trudniejsza. GSM1800 stosuje dokładnie te same standardy co GSM900: producenci oferują sprzęt do stacji bazowych, który jest zgodny pomiędzy sobą. Dochodzi do tego, że różnica pomiędzy sprzętem do tych systemów sprowadza się do wymiany kilku modułów niskiego poziomu (porównanie do szyny PCI w systemach z procesorami Intel’owymi i procesorami PowerPC wydaje się być trafne). Z punktu widzenia użytkownika końcowego system GSM1800 oferuje to samo co GSM900: cyfrowy przekaz mowy, wiadomości tekstowe i wszystkie usługi dodatkowe są te same.

Skoro już wiadomo, że licencje na GSM1800 otrzymał Centertel warto się zastanowić jak będzie wyglądało wprowadzanie tego systemu do Polski w jego wykonaniu. Interesuje to zwłaszcza kilkaset tysięcy użytkowników obecnych sieci polskich sieci telefonii komórkowej ale również tych użytkowników, którzy się jeszcze wahają, który system czy też którego operatora wybrać. Jedno jest pewne: nie będzie nigdy produkowanego aparatu dualnego, który byłby jednocześnie zgodny z NMT450i i z GSM1800: dlatego, że to się po prostu nie opłaca oraz dlatego, że system NMT450i jest zbyt mało popularny, żeby taka produkcja była kiedykolwiek podjęta. Centertel ma natomiast zamiar dawać za symboliczną złotówkę obecnym posiadaczom aparatów NMT450i telefony systemu GSM1800. Dzięki temu będąc w mieście będzie można rozmawiać cyfrowo (lepsza jakość mowy i praktycznie brak możliwości podsłuchiwania) a w obszarach wiejskich analogowo (niższa jakość rozmów i łatwe podsłuchiwanie) i mieć wszędzie pokrycie ! Oprócz tego Centertel przygotowuje inne promocje, które mają przekonać potencjalnych klientów do jego wyboru. Trzeba przyznać, że Centertel ma największe doświadczenia na rynku Polskim oraz przynosi już zyski (nakłady się zwróciły) więc może sobie pozwolić na akcje niedostępne dla operatorów GSM900. Nie jest jednak jeszcze pewne jak daleko posunie się Centertel: czy wprowadzi na przykład tak jak zrobił to E-plus (operator GSM1800 w Niemczech) darmowe odsłuchiwanie skrzynki poczty głosowej i darmowe wysyłanie wiadomości tekstowych poprzez e-mail ? Można przypuszczać, znając go z czasów monopolu, że jednak poprzestanie tylko na odpowiadaniu na kroki przeciwników tzn. operatorów GSM900 i wykonywaniu kontrposunięć. Poza tym Centertel ma jako jedyny operator telefonii komórkowej własną sieć łączy mikrofalowych, którą może wykorzystać również do budowy systemu GSM1800. Rozszerzanie pojemności takich już istniejących łączy jest banalnie łatwe w stosunku do perspektywy budowy ich od nowa. Posiadanie takich łączy oznacza możliwość zaproponowania przez niego niższych cen niż te oferowane przez operatorów GSM900 (oni nie mają jeszcze własnych łączy). Poza tym ułatwia to i przyśpiesza budowę sieci GSM1800. Podsumowując można stwierdzić, że Centertel jako operator GSM1800 może odebrać wielu klientów operatorom systemu GSM900 oraz wpłynąć pozytywnie na rozwój telefonii komórkowej w Polsce. Być może dla jej rozwoju byłoby jednak lepiej, żeby licencje na GSM1800 otrzymała inna firma niż Centertel lecz to oznaczałoby niechybną jego śmierć i ze względu na podjęte już decyzje należy zaliczyć to do rozważań czysto teoretycznych.

Jeśli chodzi o telefony systemu GSM1800 to działają podobne prawa co w przypadku aparatów GSM900: działa ekonomia skali czyli duża produkcja przez wielu producentów i światowy rynek zbytu zapewnia niskie ceny. Wiele modeli znanych z GSM900 dostępne jest również w wersji dla GSM1800 ! Od jesieni dostępne będą w handlu detalicznym aparaty dualne GSM900/GSM1800 (tzw. dual band); a w przyszłym roku tzw. WorldPhone pracujący w GSM900, GSM1800 i GSM1900. Istnienie takich aparatów umożliwia międzynarodowy roaming nie tylko z zagranicznym sieciami GSM1800 ale również z najbardziej rozbudowanymi sieciami GSM900. System GSM1800 to druga fala GSMu i stan rozbudowania jego sieci nie jest tak zadowalający jak sieci GSM900, które osiągnęły w niektórych krajach 100% pokrycia. Niektórzy operatorzy GSM1800 z góry zakładają, że pokryją tylko miasta oraz trasy komunikacyjne. Możliwość roamingu z GSM900 jest zatem bardzo istotnym argumentem dla często podróżujących za granicę. Jeśli ktoś jest niecierpliwy lub oszczędny to może korzystać z takiego multisystemowego roamingu już dzisiaj: poprzez przekładanie karty do aparatów innej odmiany GSM (tzw. plastic roaming) - nie trzeba wtedy nabywać aparatu wielopasmowego. Innym ciekawym rozwiązaniem są aparaty GSM900/DECT lub GSM1800/DECT czyli tzw. dual mode. DECT to europejski standard dla telefonów bezprzewodowych a taka kombinacja umożliwia korzystanie z jednego i tego samego aparatu, w biurze, w domu i po drodze. Nie należy jednak ukrywać faktu, że standard DECT jest zacofany technologicznie w stosunku do japońskiego standardu PHS a rozwiązaniem optymalnym dla Polski byłoby te przyjęte w Hong Kongu: dopuszczenie pracy obu GSMów, DECTa i PHSa jednocześnie.

dla kogo GSM1800 i czy warto czekać na GSM1800?

o tym jak GSM1800 będzie z GSM900 walczył

• Centertel będzie oferował swoim dotychczasowym klientom (w systemie analogowym NMT450i) telefon GSM1800 za symboliczną złotówkę
• ceny rozmów w GSM1800 będą niższe niż w GSM
• mniejsze pokrycie siecią GSM będzie firma Centertel kompensowała swoją siecią analogową NMT450i
• Centertel podpisze umowy roamingowe z sieciami GSM900 za granicą i dzięki temu możliwość korzystania z nich za pomocą aparatu dualnego GSM900/GSM1800 lub za pomocą aparatu GSM900 (gdy przełoży się do niego kartę z GSM1800a)

• odsłuchiwanie skrzynki poczty głosowej za darmo lub po znacznie obniżonej cenie - rekompensować to będzie mniejsze pokrycie (tak robi sieć Eplus w Niemczech)
• ceny za rozmowy w ramach jednej komórki są nieznacznie wyższe niż ceny w sieci stałej (tak będzie robić sieć E2 w Niemczech) - będąc zatem w okolicach swojego domu można nawet zapomnieć o sieci stałej
• darmowe wysyłanie wiadomości tekstowych na telefony komórkowe GSM1800 z Internetu poprzez adres e-mailowy i ze stron WWW
• darmowe wysyłanie e-maili z telefonów komórkowych GSM1800
• system informacyjny oparty na SMSach: wysłać trzeba jedynie zapytanie przez SMS na określony numer a otrzymuje się w odpowiedzi SMSem daną informację. Mogą to być kursy wybranych akcji na giełdzie, kursy walut, pogoda, itd.
• karty naładowywalne - bez żadnej umowy czy też minimalnego obratu - doładowywanie możliwe przez przekaz bankowy lub kartę kredytową. Do kupienia takiej karty nie potrzebne będą żadne dokumenty czy zaświadczenia. Warunki będą korzystne. (tak robi E-Plus w Niemczech: karta "Free and Easy")