Aspect Ratio (proporcje)

Oznacza stosunek szerokości do wysokości obrazu. W przypadku konwencjonalnych telewizorów pracujących w PAL i NTSC, stosunek ten wynosi 4:3. Standardem dla telewizji wysokiej rozdzielczości HDTV jest 16:9. Stosunek ten jest również właściwą proporcją dla telewizorów widescreen. Najbardziej rozpowszechnione proporcje występujące w kinie to 1.85:1 i 2.35:1. Pewien wyjątek mogą stanowić niektóre polskie filmy.

Bipole, głośniki bipolowe

Jeden z typów kolumn głośnikowych surroundowych. Sekretem ich jest to, że składają się z dwóch lub więcej głośniczków, które to promieniują dźwięk w różne strony a ich stożki wibrują w fazie. Efektem jest dźwięk omnikierunkowy, czyli taki, którego źródła nie możemy dokładnie sprecyzować.

Channel Leakage

Jest to problem, który pojawia się w przypadku dźwięku reprodukowanego np. w Dolby Pro-Logic™ (matrix-surround). Efektem jest to, że dźwięk który powinien być słyszany z jednego, konkretnego głośnika jest również lekko słyszany z innego. Problem ten nie istnieje w przypadku Dolby Digital™ oraz DTS, ponieważ oba te systemy dają niezależne kanały w pełnych zakresach częstotliwościowych.

Digital Versatile Disc (DVD)

Poprzednio znane jako Digital Video Disc. Reprezentuje najnowsze osiągnięcie techniki Home Theater. Jest to dysk video na którym jest zapisany obraz oraz dźwięk w sposób cyfrowy, w odróżnieniu do płyty LD, gdzie obraz jest nagrany analogowo. Zarówno dźwięk i wizja na DVD jest skompresowana w MPEG1 lub MPEG2. Na jednym dysku może być nagrany film w kilku różnych formatach, tj. 4:3, czy widescreen czy anamorficznie ściśnięty. Ponadto taki dysk mieści do 8 wersji językowych filmu i ścieżek dźwiękowych nagranych w Dolby Digital™ oraz do 32 zestawów napisów (subtitles) w różnych językach. Jedynym mankamentem tego cydeńka jest to, że obraz ma tendencje wyglądać jak obraz z komputera, tj. czasem zdaża się, że widoczne są pixle.

Digital Theater Systems (DTS)

Format dźwięku 8 kanałowego używany w komercyjnych kinach. Z ośmiu, 6 kanałów jest używanych bierząco. Dźwięk w tym systemie jest zapisany na płytach kompaktowych.

Dipole, głośniki dipolowe

Jest to jeden z typów głośników surroundowych, powszechnie stosowany przy Dolby Pro-Logic™. Kolumna taka, jest zbudowana z dwóch lub trzech głośników, które to skierowane są w różne strony. Zwykle ustawione są one pod kątem 180° a ich stożki wibrują bez zmiennych faz (?). Powoduje to, że tworzą one pole dźwiękowe o kształcie cyfry 8.

Dolby AC-3

Stara nazwa dla jedynego dostępnego systemu dźwięku 5.1 kanałowego w Home Theater. Teraz nazywa się to Dolby Digital™ na które to składają się kanały: lewy, centralny, prawy, surround lewy i surround prawy oraz kanał LFE (Low Frequency Effects), czyli kanał efektów niskoczęstotliwościowych przeznaczony dla subwoofera. System ten nazywa się 5.1 ponieważ szósty kanał ma nie pełny zakres częstotliwości - tylko niskie.

Dolby Digital™

Patrz Dolby AC-3. Ponadto jest to system powszechnie już w tej chwili stosowany w naszych kinach.

Dolby Pro-Logic™

Najbardziej znany i rozpowszechniony format dźwiękowy kina domowego. Prawie każdy obecnie odbiornik A/V ma go wbudowanego. System ten używa jakigokolwiek sterefonicznego nośnika na którym przechowywane są dane (matrixed surround), po których zdekodowaniu otrzymujemy 4 kanały: lewy, centralny, prawy i jeden kanał surround. Jednakże ten ostatni nie jest kanałem mającym pełen zakres częstotliwości, oscyluje on w zakresie od 100 Hz do 7000 Hz, co oznacza, że nie da się uzyskać wszystkich odgłosów z tego kanału.

Dolby Surround

• Proces kodowania dźwięku dla systemu Pro-Logic™, czyli umieszczania go na stereofonicznych nośnikach.
• Inny format dźwiękowy, który pojawił się jeszcze przed Pro-Logic™. Składał się on tylko z trzech kanałów lewego, prawego i surroundowego.

DTS Coherent Acoustics

Sześciokanałowy format dźwiękowy, który być może ma jeszcze przyszłość w kinie domowym. Na ten system składają się następujące kanały: lewy, centralny, prawy, surround lewy i surround prawy oraz kanał LFE (Low Frequency Effects), czyli kanał efektów niskoczęstotliwościowych przeznaczony dla subwoofera.

Front Projector (projektor frontowy)

Jedno z dostępnych urządzeń do wyświetlania materiału video. Obraz wyświetlany jest na osobnym ekranie, np. ściana. Jego rozmiary mogą sięgać 300".

Hard-matte

Technika kręcenia filmu polegająca na przesłonieniu góry i dołu obiektywu kamery tak by móc uzyskać efekt szerokiego obrazu - widescreen. Przeciwieństwem do tej techniki jest Soft-matte.

High Definition TeleVision (HDTV)

Telewizja wysokiej rozdzielczości, która to miała być wileką przyszłością (chociaż jeszcze nie wiadomo czy tak się nie stanie). Proporcje ekranu w tym systemie wynoszą 16:9 a rozdzielczość ekranu jest wyższa niż 1000 lini. Ponadto standardowym systemem dźwiękowym w takiej telewizji ma być Dolby Digital. Istnieją dwie formy tej telewizji pierwsza to analogowa stosowana w Japoni a druga to propozycja wersji cyfrowej przez Grand Alliance dla USA. System ten jest przewidziany jako równoległy do NTSC a później miałby go zastąpić.

Laserdisc

Czyli płyta wizyjna, która na pierwszy rzut oka wygląda jak wyrośnięty kompakt. W chwili obecnej jest to najlepsze medium służące do prezentacji filmu dla Home Theater. Teoretyczna rozdzielczość obrazu zapisanego na takowym nośniku wynosi 425 lini dla NTSC i 440 dla PAL. Płyta taka ponadto posiada dwa rodzaje ścieżek dźwiękowych: 2 analogowe oraz 2 cyfrowe PCM. Każdy dysk video składa się z dwóch stron, które są ze sobą sklejane po zakończeniu tłoczenia. Oznacza to, jeżeli jedna ze stron dobiegnie do końca to w zależności od odtwarzacza trzeba będzie ją zmienić samemu albo w przypadku urządzenia z autoreversem laser sam zacznie odczytywać od drugiej strony. Aby dowiedzieć się więcej o laserdyskach zajrzyj do sekcji laserdiscs..

Letterboxing

Jest to nazwa procesu umieszczania obrazu, który fizycznie jest szerszy od proporcji zwykłego telewizora w proporcjach 4:3. Efektem tego jest to, że widzimy czarne pasy na górze i u dołu ekranu. Dopiero użytkownicy telewizorów widescreen mogą wyświetlić go na pełnym ekranie. Lepszym sposobem, lecz rzadziej stosowanym jest anamorficzne ściśnięcie obrazu, co daje obraz bardziej bogaty w szczegóły.

LCD Projector (Projektor LCD)

Jest jednym z najmniejszych dostępnych na rynku projektorów. Wadą jego jest to, że powoduje efekt typowy dla DVD czyli to, że widać piksle obrazu. Zresztą trudno się dziwić, przecież jest on oparty na ciekłokrystalicznym wyświetlaczu.

Matrixed Surround

Jest to termin używany do opisania procesu tworzenia materiału Dolby Pro-Logic™. Proces ten polega na zmieszczeniu czterech kanałów dźwiękowych na każdym stereofonicznym nośniku. Kanał środkowy jest dekodowany na podstawie informacji jaka występuje w kanale lewym i prawym, a kanał surroundowy na zasadzie znoszenia się fal dźwiękowych. tj. aby dźwięk był słyszany z kanału surroundowego na kanale lewym musi być zawarty przykładowy dźwięk a na prawym ten sam dźwięk ale z odwróconą fazą. Wadą tego systemu jest to, że czasami słyszymy dźwięk z innych kanałów (słabiej) gdy np. powinien on być słyszany tylko z jednego (Channel Leakage).

Monopole Speakers (głośniki monopolowe)

Rodzaj kolumny głośnikowej, której wszystkie głośniki skierowane są w jedną strone, czyli są to standardowe głośniki. W kinie domowym najczęściej są używane jako głośniki przednie: lewy, centralny i prawy. Służa do precyzyjnego umieszczanie dźwięku w polu odsłuchowym.

NTSC

Standardowy sygnał telewizyjny w USA. Jego teoretyczna rozdzielczość to 525 lini, a proporcje 4:3, czyli 1.33:1. Częstotliwość odświeżania obrazu wynosi 60 Hz.

PAL

Standardowy sygnał telewizyjny w Europie. Jego teoretyczna rozdzielczość to 625 lini, a proporcje 4:3, czyli 1.33:1. Częstotliwość odświeżania obrazu wynosi 50 Hz.

Pan and Scan

Technika, dzięki której materiał dla widescreen zostaje obcięty po bokach, tj. z prawej i lewej strony tak aby mógł się zmieścić w telewizorze o standardowych proporcjach 4:3.

Rear Projector

Projektor, który wyświetla obraz od tyłu na ekranie. Wygląda tak jak zwykły telewizor, lecz jego obraz jest mniej jasny i kontrastowy. Aby naprawdę móc się nim cieszyć trzeba odpowiednio dobrać światło w pokoju a już najlepiej jeżeli się je wyłączy. Rozmiary ekranu takiego projektora mogą być od 45" do 80".

Rear Speaker

Jest to głośnik surroundowy, nie słusznie zresztą nazywany tylnym.

Receiver (odbiornik A/V)

Centrum całego zestawu kina dompwego. Ma wbudowany dekoder do surroundowego dźwięku, wejścia/wyjścia audio/video, często w przypadku Dolby Pro-Logic™ jest tam nawet tuner AM/FM, ponadto posiada wzmacniacz.

Refresh Rate (częstotliwość odświeżania)

Jest to liczba razy odświeżania (odrysowywania) obrazu w ciągu jednej sekundy. Wyraża się to w Hercach (Hz).

Resolution (rozdzielczość)

Termin związany z liczbą lini poziomych, które tworzą obraz. Im więcej lini (wyższa rozdzielczość) tym obraz zawiera więcej szczegółów. Jeżeli rozdzielczość jest za niska, to na dużych ekranach zaczyna być widać czarne linie pomiędzy liniami obrazu...etc.

Soft-matte

Technika wyświetlania filmu polegająca na przesłonieniu góry i dołu obiektywu kamery tak by móc uzyskać efekt szerokiego obrazu - widescreen. Przeciwieństwem do tej techniki jest Hard-matte.

Sony Dynamic Digital Sound (SDDS)

System dźwiękowy komercyjnych kin, oferujący 8 kanałów; lewy przedni, lewy/centralny przedni, centralny przedni, prawy/centralny przedni, prawy przedni, lewy surround i prawy surround. System ten jeszcze nie posiada wersji dla kina domowego. Zresztą osiem kanałów jest całkowicie zbędne, ponieważ wystarczy sześć aby móc umieścić dźwięk w każdym miejscu pokoju.

Subwoofer (głośnik niskotonowy)

Jest głośnikiem niskotonowym służących do reprodukcji tzw. basu, np. uderzenia pioruna, etc. Również w nowych systemach dźwiękowych takich jak Dolby Digital™ czy DTS może być używany z kanałem LFE (Low Frequency Effects). Najlepsze z subwooferów mogą nawet uzyskać dźwięk niższy od 15 Hz. Patrz: Subwoofer.

Surround Sound

Najpopularniejszy zwrot do określenia dźwięku tzw. "dookólnego", czyli takiego który otacza nas.

Surround Speakers (głośniki surroundowe)

Musisz je kupić aby móc uzyskać najlepszy efekt! Głośniki te rozpraszają dźwięk, tak że jest on trudny do zlokalizowania, czyli produkują dźwięk omnikierunkowy. Dwa najpopularniejsze typy to głośniki bipolowe i dipolowe.

THX

Jest to zestaw standardów służących do otrzymania jak najlepszego obrazu na laserdisc'ach oraz na kasetach video. Ponadto jest to certyfikat najwyższej jakości nadawany podzespołom kina domowego, takim jak głośniki oraz odbiorniki A/V.

Widescreen

Jest to termin używany do określenia proporcji obrazu szerszego od zwykłego PAL/NTSC 4:3 (1.33:1). Patrz: Widescreen.

Web site design and implementation: Krystian 'mc.kriss' Sergiejew, © 1997 Warszawa, Poland. All rights reserved.