autor nieznany

'Hobbit' i 'Władca Pierścieni'

Hobbit - książka, która od ponad pół wieku fascynuje dzieci, na całym świecie została opublikowana właściwie przez przypadek. Tolkien napisał ją bowiem z myślą o swoich własnych dzieciach, którym czytał fantastyczne opowieści w długie zimowe wieczory. Dzieci wydoroślały, a niedokończony rękopis przyszłego bestselleru leżał zapomniany w pracowni pisarza. Wiedziała o nim Elaine Griffiths, była studentka profesora, która przy okazji wspomniała o książce pracownikom domu księgarskiego Allen & Unwin. Wkrótce poproszono pisarza o dokończenie dzieła i dano je do przeczytania dziesięcioletniemu synowi jednego z właścicieli wydawnictwa. Młody krytyk stwierdził, iż książka jest niezwykle pasjonująca i 'na pewno pokochają go wszystkie dzieci od lat pięciu do dziewięciu'. Za wnikliwą recenzję zapłacono 1 szylinga, zamówiono u autora ilustracje i w roku 1936 Hobbit pojawił się na rynku księgarskim. Nikt nie przewidział aż tak spektakularnego sukcesu. Dzieło Tolkiena zdobyło zaszczytne miano najlepszej książki dla dzieci roku 1937.
Tytułowy bohater powieści - zamożny, gnuśny Bilbo Baggins - należy do rodziny fantastycznych małych ludzików - hobbitów, które kochają jaskrawe kolory, dobre jedzenie i 'znoszą się soczystym śmiechem'. wygodne życie Bilbo zostaje niespodziewanie zakłócone na balu krasnoludów u czarodzieja Gandalfa, gdy pada propozycja odzyskania skarbu, skradzionego dawno temu przez smoka Smauga.
Bilbo wraz z krasnoludami podąża do odległego położonego w górach królestwa, które od czasów 'wielkiej kradzieży' okupowane jest przez nienawistnego smoka. Podróż okazuje się długa, męcząca i niezwykle niebezpieczna. Wędrowcy napotykają plemię olbrzymich troli - ludojadów, złośliwe gobliny oraz wodnego potwora - Golluma. Przez przypadek Bilbo wchodzi w posiadanie czarodziejskiego pierścienia. Dzięki niemu może stać się niewidzialny! Gollum, który jest właścicielem klejnotu wpada w złość.
Wkrótce wędrowcom depczą po piętach nie tylko rozwścieczone gobliny, lecz również wataha wygłodniałych wilków. Cudownie ocaleni przez orły z gór północnych podróżnicy, spotykają pół - człowieka pół - niedźwiedzia o imieniu Beorn. Stwór wskazuje im drogę przez ciemny złowrogi las Mirkwood do Samotnej Góry, ostrzegając: 'Trzymajcie się ścieżki'.
Niestety Bilbo i krasnoludy nie słuchają rady Beorna i zbaczają z wyznaczonej drogi w poszukiwaniu jedzenia. W lesie zostają złapani i uwięzieni przez gigantycznie pająki. Cała grupa ucieka jednak z więzienia dzięki czarodziejskiemu pierścieniowi, który czyni ich niewidzialnymi.
W trakcie podróży Bilbo tęskni wprawdzie za wygodnym domem, lecz jego osobowość zmienia się nie do poznania - staje się bowiem hobbitem odpowiedzialnym i lubianym przez towarzyszy wędrówki. Po przybyciu do Laketown - miasteczka zamieszkałego przez ludzi - Bilbo po raz pierwszy ma okazję zobaczyć z oddali królestwo smoka. Wydaje się nieco przestraszony, jako że widok jest raczej złowrogi, a przecież podjął się, iż wykradnie stamtąd pilnie strzeżony skarb krasnoludów. W rezultacie smok zostaje pokonany, jednak skarb wraca do właścicieli dopiero po zaciekłej bitwie z siłami służącymi złemu Sauronowi. Po jednej stronie stanęli w bitwie orkowie wraz z wilkami, po drugiej zaś elfy, ludzie, krasnoludy raz orły. W końcu Bilbo szczęśliwie powraca do swego wygodnego życia w osadzie Hobbiton.

Motywem łączącym Hobbita i Władcę Pierścieni jest właśnie czarodziejski pierścień. Na samym początku powieści Bilbo zostawia go w spadku swemu młodemu kuzynowi Frodo i zaraz potem znika. Czarodziej Gandalf wyjaśnia młodzieńcowi znaczenie klejnotu, który powstał na dworze czarnego władcy Saurona. Tylko przy jego pomocy zły Sauron jest w stanie rządzić światem i dlatego robi wszystko, by pierścień odzyskać. Jeśli Czarny Władca wejdzie w jego posiadanie, wszystkim grozi wielkie niebezpieczeństwo. To, że pierścień znalazł się w rękach Frodo oznacza, iż chłopiec został wybrany, by go zniszczyć i uwolnić świat od śmiertelnego zagrożenia.
Aby tego dokonać, należy dotrzeć do Ognistej Góry i tam pozbyć się pierścienia. Frodo wyrusza na wyprawę w towarzystwie ośmiu kompanów - elfów, krasnoludów, ludzi oraz hobbitów. W trakcie podróży wędrowcy ścigani są przez zastępy Czarnych Jeźdźców, złych orków oraz znanego z Hobbita potwora Golluma. Zło, które emanuje z pierścienia, wywiera destrukcyjny wpływ na towarzyszy Frodo i w rezultacie pozostaje z nim lojalny hobbit - Sam Gamgee.
Teraz przed wędrowcami zadanie najtrudniejsze - aby dotrzeć do Ognistej Góry, muszą przemierzyć królestwo Saurona. Jako zakładnika prowadzą pojmanego wcześniej potwora Golluma, który pomaga im ominąć niebezpieczeństwa. Niestety Frodo zostaje porwany przez olbrzymią pajęczycę i wydaje się, że nie uniknie śmierci. Sam przysięga zemstę i postanawia samodzielnie zniszczyć pierścień. Z czasem okazuje się, że Frodo żyje i ostatecznie dwa hobbity stają nad przepaścią, gdzie na zawsze ma zniknąć przeklęty pierścień. Po zaciekłej walce ze złymi mocami rządzonymi przez Saurona i podstępnym potworem Gollumem wędrowcy wypełniają cel swej podróży.
Władca Pierścieni rozgrywa się w mrocznej rzeczywistości, gdzie hobbity uczestniczą w walce dobra ze złem. Od wczesnej młodości Tolkien marzył, by zrekonstruować świat, z którego pozostały już tylko martwe języki. Próbował stworzyć nową własną mitologię, która bogactwem dorównywałaby mitom starożytnej grecji czy legendom skandynawskim. Przy tak poważnym zamierzeniu pisarz zmuszony był zrezygnować z ujmującego czytelników humoru Hobbita, a atmosfera trylogii jest poważna, a miejscami nawet podniosła.
Tolkien podchodził do swego dzieła z dużą powagą - rysował dokładne mapy opisanych terenów i skrupulatnie sprawdzał, czy nie ma nieścisłości w warstwie czasu i miejsca akcji. Gdy książka była już gotowa, przez kilka miesięcy bardzo dokładnie czytał ją raz jeszcze. Ostateczną kopię pisał na maszynopisie osobiście.
Wydawcy czekali na kontynuację Hobbita przez całe dwanaście lat. Recenzję ponownie powierzono synowi właściciela wydawnictwa, teraz już studentowi uniwersytetu w Oksfordzie. Opinia znów była pozytywna - tym razem krytyk określił powieść mianem 'literatury fascynującej'. Podobnie jak w przypadku Hobbita nikt nie przewidział, jak wielką popularność będzie się ona cieszyć wśród czytelników. Władca Pierścieni został przetłumaczony na wiele języków i doczekał się też adaptacji radiowej. W roku 1965 w stanach zjednoczonych ukazało się pirackie wydanie powieści, co rozwścieczyło zarówno autora, jak i wydawców, jednak pojawienie się Władcy Pierścieni w ameryce zainicjowało powstanie studenckich fan klubów twórczości Tolkiena. Moda ta zapanowała później także w Wielkiej Brytanii.

autor nieznany

"Świat wiedzy"