.   
UKŁAD HAMULCOWY Pompa hamulcowa


    Regulacja luzu między szczękami a bębnami hamulcowymi.
    W miarę zużycia okładzin szczęk hamulcowych zwiększają się luzy między okładzinami a bębnami hamulcowymi i hamowanie rozpoczyna się w coraz dalsze fazie skoku pedału. W celu ponownego uzyskania właściwego luzu reguluje się każdy hamulec za pomocą dwóch krzywek.
    Sześcioboczne końce osi krzywek wystają na zewnątrz tarczy oporowej hamulca ponad osią kół.
    Przy regulacji należy:
    1. podnieść za pomocą podnośnika koło, którego hamulec ma być regulowany,
    2. obracając koło do przodu, pokręcać wolno krzywkę przedniej szczęki tak długo, aż szczęka zahamuje koło,
    3. obracając koło ręką cofać stopniowo krzywkę do chwili, kiedy okładziny szczęk przestają trzeć o bęben,
    4. wyregulować tylną szczękę tak samo jak przednią, lecz obracając koło do tyłu,
    5. wykonać wymienione czynności z hamulcami wszystkich pozostałych kół,
    6. sprawdzić czy bębny hamulcowe nie nagrzewają się w czasie jazdy.
    Ostrzeżenie !!!     Bezwzględnie nie należy w czasie regulacji hamulców odkręcać nakrętek sforzni (osi) szczęk, które znajdują się u dołu tarczy hamulcowej, aby nie zmieniać fabrycznego położenia sforzni.
    Sworznie te wolno regulować jedynie przy zmianie szczęk lub okładzin hamulcowych.

    Regulacja luzu między popychaczem a tłokiem głównego cylindra układu hamulcowego.
    Luz ten jest potrzebny w celu zapobieżenia samoczynnemu hamowaniu samochodu w czasie jazdy wskutek drgań pedału.
    Wielkość luzu powinna wynosić 1,5 - 2,5 mm, co odpowiada ruchowi stopy pedału od 11 do 14 mm.
    Regulację przeprowadza się przez zmianę długości popychacza nakręcając nakrętkę trzonu na popychacz (rys 24.).

    Napełnianie układu hamulcowego płynem.
    Do układy hamulcowego należy wlewać jedynie specjalny płyn hamulcowy, który powinien składać się z 40% (wagowo) oleju rycynowego i 60% spirytusu diacetonowego lub izoamylowego, albo butylowego.
    W razie wyjątkowej konieczności spirytuss te można zastąpić w takiej samej proporcji bezwodnym spirytusem etylowym (retyfikatem). Bezwzględnie zabronione jest dodawanie oleju mineralnego, w najmniejszych nawet ilościach, gdyż spowodouje to uszkodzenie wszystkich gumowych częsci układu hamulcowego.
    Przy zastosowaniu płynu chamulcowego SE (dostarczanego niegdyś przez CPN) należy dokładnie oczyścić i osuszyć układ hamulcowy po czym wynienić na nowe wszystkie tłoczki i części wykonane z gumy.
    Nie należy mieszać ze sobą różnych płynów hamulcowych ani też dolewać innego płynu niż ten, który był wlany piewotnie.
    Napełnianie płynen przeprowadza się w sposób następujący:
    1. Zdjąć dywanik przed siedzeniem kierowcy i odpowiednią pokrywę otworu w podłodze. Odkręcić korek otwory wlewowego zbiornika pompy hamulcowej i napełnić zbiornik płynem.
    2. Z cylindra rozpierającego prawego koła tylnego zdjąć osłonę gumową odpowietrznika i nałożyć przewód gumowy około 400 mm.
      Swobodny koniec przewoduwpuścić do szklanego naczynia o pojemności nie mniejszej niż pół litra, po czym wlać do niego płyn hamulcowy do połowy wysokości (rys 25).
    3. Odkęcić o jedną drugą do jedną czwartą obrotu odpowietrznik, a następnie kilkakrotnie nacisnąć pedał hamulca. Naciskać należy szybko, a zwalniać powoli. Dzięki temu pod naciskiem tłoka głównego cylindra płyn napełni przewód i wypchnie z niego powietrze.
    4. Dokręcić szczelnie odpowietrznik cylindra, zdjąć przewód i założyć osłonę gumową odpowietrznika.
      Odpowietrznik należy dokręcić przy naciśniętym pedale.
    5. Odpowietrzanie chamulców należy przeprowadzić w następującej kolejności:
      • tylny prawy hamulec,
      • przedni prawy hamulec,
      • przedni lewy hamulec,
      • tylny lewy hamulec.
    6. Po odpowietrzeniu wszystkich czterech hamulców dolać płynu do głównego cylindra aż do poziomu 5 - 30 mm poniżej górnego brzegu otworu i szczelnie wkręcić korek otworu wlewowego
    Przy właściwych luzach między okładzinami szczęk a bębnami, jeżeli nie ma powietrza w układzie, pedał hamulca przy naciśnięciu go nogą nie powinien opuszczać się więcej niż o połowę swego ruchu, a następnie powinno odczuwać się wyraźny opór ("twardy pedał").
    Jeżeli opór daje się odczuć dopiero w drugiej połowie ruchu pedału, świadczy to o zbyt dużych luzach między szczękami i bębnami hamulcowymi. Jeżeli pedał można wcisnąć prawie do podłogi z nieznacznym tylko oporem, świadczy to o obecności powietrza w układzie ("miękki pedał").
    Płyn hamulcowy użyty do odpowietrzania układu hamulcowego może yć użyty ponownie do napełniania układu dopiero po odstaniu się co najmniej przez jedną dobę.
    Ostrzeżenie !!!     Nie należy naciskać na pedał hamulca, gdy zdjęty jest choćby jeden bęben hamulcowy, gdyż ciśnienie panujące w układzie wypchnie z cylindra tłoki i płyn wyleje się na zewnątrz.
    Przy montowaniu giętkich przewodów przednich hamulców należy zwracać uwagę na to, ażeby przewody nie były skręcone, gdyż stają się one wtedy bardziej sztywne, a dodatkowe wygięcia, powodują nienormalne położenie. Odpowietrzanie hamulców Zarówno na skrętach jak i przy pionowych ruchach kół, skręcone przewody zaczepiają o koła i częsci zawieszenia co powoduje ich przecierania. Skręcenie jest również szkodliwe dla tylnych przewodów, gdyż może ono spowodować zaczepianie przewodów o podłogę nadwozia.
    W celu zabezpieczenia przewodów przed skręceniem należy wbudować je w następującej kolejności:
    1. wkręcić przewód do cylindra rozpierającego przedniego koła lub do tylnego trójnika i całkowicie go naciągnąć;
    2. wstawić wolną końcówkę przewodu we wspornik i dokręcić jej nakrętkę mocującą, a następnie dokręcić nakrętkę przewodu rurowego. Przy dokręcaniu nakrętki należy podtrzymywać kluczem sześciokątną część końcówki;
    3. skręcić przednie koła w lewo i w prawo do końca i sprawdzić czy przewody hamulcowe nie dotykają kół.
    Jeżeli przewody dotykają kół należy nieco odchylić wspornik przedniego trójnika.

    Hamulec ręczny
    Hamule ten służy zasadniczo do utrzymania samochodu na postoju w miejscach pochyłych i jest także rezerwą w razie uszkodzenia nożnego układu hamulcowego.
    Ręczny hamulec działa na szczęki tylnych kół za pośrednictwem mechanizmu składającego się z linek i dźwigni. Dźwignia hamulca znajduje się na lewo od kierowcy, pod tablicą rozdzielczą. Grzebień zapadki ręcznego hamulca ma 14 zębów.
    Właściwa regulacja ręcznego hamulca powinna zapewniać początek hamowania przy przesunięciu dźwigni do skrajnego położenia o 4 do 6 zębów.
    Hamulec ręczny
    Największe przesunięcie rączki przy hamowaniu powinno wynosić nie więcej niż 8 do 10 zębów do skrajnego położenia.
    W miarę zużywania się okładzin szczęk hamulcowych występuje coraz większy sprawności działania hamulca ręcznego. Regulacja luzu między szczękami a bębnami hamulcowymi zmniejsza jałowy ruch pedału hamulca, a powiększa luz w układzie ręcznym (rys. 27).
    W celu zmniejszenia tego luzu służy mimośród 10 umieszczony w przedniej szczęce. Rozpieracz 18 opiera się o tylną szczękę i umocowany jest ruchomo do wieszaka 11.
    Wieszak 11 może obracać się na sworzniu 12 umieszczonym w przedniej szczęce.
    Regulację ręcznego hamulca należy przeprowadzać przede wszystkim za pomocą mimośrodu 10, a nie przez zmianę długości linek.
    Kolejność czynności w czesie regulacji jest następująca:
    1. Sprawdzić wielkość luzu między szczękami i bębnami hamulcowymi. W razie potrzeby wyregulować według wskazówek podanych poprzednio.
    2. Zdjąć tylne bębny hamulcowe.
    3. Poluźnić nakrętkę 24 i pokręcać mimośród w przeciwną stronę, aby otrzymać między dźwignią 19 a rozpieraczem 18 luz 1 - 1,5 mm. Temu luzowi odpowiada jałowy ruch końca dźwigni wynoszący 4 - 6 mm.
    4. Dokręcić nakrętkę 24 i założyć bębny hamulcowe.
    Jeżeli po przeprowadzeniu wyżej opisanej regulacji cięgła nie będą dostatecznie silnie naciągnięte, należy wyregulować je w sposób podany niżej (rys. 26):
    1. Odkręcić pokrywę wziernika 21 przedniego wzmocnienia podłogi nadwozia.
    2. Odłączyć przednią linkę 20 od dźwigni pośredniej.
    3. Wyjmując sworzne - odłączyć tylne linki 13 od cięgła dźwigni pośredniej 16.
    4. Sprawdzić czy cięgło dźwigni pośredniej jest przesunięte zupełnie w tylne skrajne położenie.
    5. Ustawić dźwignię ręcznego hamulca 2 w przednim skrajnym położeniu i uregulować końcówkę 20 tak, aby otwory jej pokrywały się z otworem dźwigni pośredniej 22. Zabezpieczyć końcówkę 20 przeciwnakrętką i połączyć linkę z dźwignią pośrednią.
    6. Ustawić dźwignię ręcznego hamulca 2 na drugim zębie grzebienia zapadki.
    7. Przez nakręcania końcówek 15 wyregulować ich długość tak, aby linka była napięta, a otwory końcówek rozwidlonych i cięgła dźwigni pośredniej przesunąć do przodu. W tym celu należy odbezpieczyć i wyjąć sworzeń 23. Po przesunięciu cięgła należy sworzeń włożyć i ponownie zabezpieczyć.
    8. Założyć sworznie 17 i zabezpieczyć je. Dokręcić przeciwnakrętki końcówek rozwidlonych 15.
    9. Przesunąć dźwignię ręcznego hamulca w przednie skrajne położenie.
    10. Przykręcić pokrywę wziernika 21.


    rys. 27



Powrót do strony głównej Obsługi FSO Warszawa