|
BARWA w kamieniach jubilerskich ma istotne znaczenie dla jakości całego kamienia.
Nasze odczucie, czyli wzrokowe wrażenie barwy, może być niedokładne, błędne a nawet fałszywe o ile nie będziemy wiedzieć w jakich warunkach i w jaki sposób należy barwę określić, by zapewnić sobie niepowtarzalny wynik. Niewątpliwie musimy znać kryteria stopniowania barwy i rodzaj światła w jakim należy oglądać barwne kamienie. Poza tym należy mieć wzrok właściwie reagujący na promienie światła widzialnego. Należy zaznaczyć, że z oceną barwy pod względem jej jakości czy cenności najlepiej radzą sobie kupcy, którzy nabyli doświadczenie w handlu kolorowymi kamieniami. Oni najlepiej wiedzą jakie kolory i odcienie należą do najbardziej lub najmniej poszukiwanych na różnych rankach. Trzeba bowiem wiedzieć, że zapotrzebowanie na określone barwy inne jest w Ameryce niż w Australii, Chinach czy Europie. Zależy to od wielu czynników, które w sumie wyrażają się zróżnicowaniem zapotrzebowania poszczególnych rynków.
Stopniowanie barwy np. rubinów i szafirów, opracowane przez Światowe Laboratorium Jubilerskie(WJL), jest oparte na praktycznych i łatwych w stosowaniu kryteriach, które korespondują z "żywym rynkiem" kolorowych kamieni jubilerskich, co oznacza, iż nie są wytworem pseudofachowców czy pseudonaukowców.
Według kryteriów WJL barwę rubinów podzielono na 5 typów:
TYP A
Kolorem podstawowym jest czerwony z fioletowym lub brązowym odcieniem. Jego wzorcowym odpowiednikiem jest rubin z Tajlandii, który tam nosi nazwę "Ploy Daeng".
TYP B
Dominującym kolorem jest różowy z wyraźnym odcieniem pomarańczowym.
TYP C
Najwyraźniejszym kolorem jest czerwony na tle silnych tonów pomarańczowych. W tych kamieniach najczęściej występują wrostki w postaci płaskiej drobnej siateczki, która powoduje przytłumienie połysku. Fluoryzuje silniej niż TYP A i D.
TYP D
Podstawowym kolorem jest czerwony z fioletowym lub brązowym odcieniem. Posiada najsłabszą fluorescencję ze wszystkich pozostałych typów. Wzorzec w Tajlandii jest znany pod nazwą "Daeng Dum".
TYP E
Podstawowym kolorem jest mieszanina barw od czerwonego do różowego i nie cechuje go odcień fioletowy ani brązowy. Fluoryzuje najsilniej ze wszystkich typów.
ODCIEŃ - jest cechą pozwalającą stwierdzić istnienie charakterystycznych różnic pomiędzy wrażeniami wzrokowymi, a odpowiadające tym wrażeniom promieniowania nazywać kolejno: fioletowymi, niebieskimi, zielonymi, żółtymi, pomarańczowymi, czerwonymi purpurowymi.
JASNOŚĆ - jest cechą wrażenia wzrokowego odbieraną jako osłabienie światła bez zmiany odcienia i nasycenia barwą. Cechę tę można wywołać zmieniając strumień świetlny, np. odsuwając źródło światła od obserwowanego kamienia.
POPRAWNOŚĆ SZLIFU
Przez szlif rozumie się wszystko co jest związane z obróbką kamieni, a więc - nadanie określonej formy i pokrycia całej powierzchni symetrycznymi płaszczyznami, czyli fasetkami. Fachowcy przez szlif rozumieją:
- proporcję (wielkość, wymiary poszczególnych części kamienia)
- wykończenie (symetria i ilość fasetek pokrywających cały kamień)
Najwcześniejszą forma szlifowania kamieni była, jak wspomniano, forma dająca zakrzywiony kształt kamienia, dziś zwana kaboszonową.
Zwykle wyróżnia się 4 rodzaje kaboszonów: pojedynczy, podwójny, wklęsło-wypukły oraz nisko-wypukły.
Kaboszon pojedynczy ma wypukłą część górną i płaską podstawę. W kaboszonie podwójnym , zarówno część górna, jak i podstawa, mają kształt wypukły, przy czym część dolna jest znacznie mniej stroma niż część górna. W kaboszonie wklęsłym (drążonym) podstawa kamienia jest wklęsła, dzięki czemu powstaje forma wklęsło-wypukła. Czwarty rodzaj kaboszonu ma bardzo nisko wypukłą część górną i płaską podstawę. Jest zwyczajowo zwany "tłustą kopułą" z racji swego podobieństwa do kropli stearyny zastygłej na płaskiej powierzchni. Kamienie o szlifie kaboszonowym w płaszczyźnie podstawy mogą mieć kształt okrągły, owalny, wielokątny lub fantazyjny, niekiedy kształt serca.
Szlif rozetowy jest pierwszą formą szlifu, w którym zastosowano płaskie fasety. Nazwa tej formy pochodzi od róży i wynika z podobieństwa w rozmieszczeniu faset w kamieniu do płatków dobrze rozwiniętej róży. Kamienie o rozetowej formie szlifu mają fasetowaną tylko część górną, podczas gdy część dolna stanowi płasko oszlifowaną bazę. Część górna ma kształt piramidy z trójkątnymi fasetami schodzącymi się pod mniejszym lub większym kątem na szczycie kamienia.
Szlif taflowy - jest to prawdo podobnie pierwszy szlif fasetowy dostosowany do postaci kryształów diamentów. Szlif ten był szeroko stosowany przez dawnych Indian. W Europie został wprowadzony w drugiej połowie XIV wieku przez szlifierzy norymberskich.
Szlif trapezowy lub schodkowy - pierwowzorem tej formy szlifu, obecnie bardzo rozpowszechnionej, był szlif taflowy. Szlif trapezowy charakteryzuje się dużą, płaską powierzchnią czołową, która otacza seria prostokątnych faset przypominających stopnie schodów.
Szlif brylantowy - w przeważającej większości szlif ten stosowany jest do diamentów, dlatego też nazwa "brylantowy" często jest używana za synonimiczną nazwę diamentu. Szlif brylantowy został wymyślony w XVII w. Przez weneckiego szlifierza Vicenzio Peruzziego. Współczesne określenie "brylant" odnosi się do formy szlifu okrągłej, mającej w górnej części (koronie) co najmniej 33 fasety, w tym taflę, w części dolnej (pawilonie) zaś co najmniej 25 faset, w tym kolet.
Linią oddzielającą część górną i dolną jest rondysta. Stanowi ona ochronę przed uszkodzeniami i ukruszeniami na krawędzi.
|