Pan Tadeusz Adama Mickiewicza

Pokaz autografu dzieła ze zbiorów Ossolineum
w dwusetną rocznicę urodzin Poety

Zamek Królewski na Wawelu

18-29 listopada 1998

Scenariusz wystawy: Jerzy T. Petrus
Komisarz wystawy: Jerzy T. Petrus
Projekt plastyczny wystawy: Agnieszka Bartkowicz, Rafał Bartkowicz

    Dwusetną rocznicę urodzin Adama Mickiewicza Zamek Królewski na Wawelu - Państwowe Zbiory Sztuki czci wystawą wyjątkową, różniącą się zasadniczo od organizowanych dotąd na Wzgórzu. Tym razem prezentujemy nie dzieło sztuki, lecz pamiątkę narodową - najcenniejszy klejnot polskiej kultury: autograf Pana Tadeusza, narodowej epopei, której znaczenia dla naszej tożsamości nie sposób przecenić.
    Wawelska wystawa jest hołdem składanym narodowemu Wieszczowi przez kolejne pokolenie czytelników jego poezji, jest też centralnym wydarzeniem "Roku Mickiewicza" w Krakowie, odbywającym się w miejscu szczególnym, na Wawelskim Wzgórzu, opodal królewskiej katedry, gdzie wśród monarchów i narodowych bohaterów spoczywają prochy Poety.
    Na wystawie, obok podstawowego rękopisu Pana Tadeusza z wrocławskiego Ossolineum, zgromadzono po raz pierwszy kilka fragmentów autografu, które w różnym czasie i okolicznościach zostały od niego odłączone i przechowywane są w różnych instytucjach w kraju i zagranicą. Towarzyszy im zespół pamiątek mickiewiczowskich, z pamiątką najbardziej poruszającą - maską pośmiertną Poety, przechowywaną w Muzeum Narodowym w Krakowie.
    Osobną całość tworzą na wystawie książkowe wydania Mickiewiczowskiego dzieła - pierwsze, obok paryskiego, druki tłoczone na ziemiach polskich pozostających pod panowaniem trzech zaborców. Znaczące miejsce zajmują edycje ilustrowane, tak z najpopularniejszymi, znanymi wszystkim rycinami Michała Elwira Andriollego, jak i z mniej rozpowszechnionymi. Eksponowane oryginalne prace to dzieła Kazimierza Mrówczyńskiego, Tadeusza Gronowskiego, Jana Młodożeńca, Jana Józefa Wilkonia.
    W miarę możliwości starano się również pokazać najpełniejszy zestaw pierwodruków w językach obcych. Wśród nich szczególnym świadectwem są przekłady dokonane przez bezinteresownych entuzjastów i wielbicieli Mickiewicza, publikowane przez wydawców nie oglądających się na zyski.

Eksponaty na wystawę wypożyczyli:

• Biblioteka Czartoryskich w Krakowie
• Biblioteka Jagiellońska w Krakowie
• Biblioteka Polska w Paryżu
• Biblioteka Polskiej Akademii Nauk w Krakowie
• Biblioteka Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu
• Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie
• Muzeum Narodowe w Krakowie
• Muzeum Narodowe w Warszawie
• Ośrodek Dokumentacji Pontyfikatu Jana Pawła II w Rzymie
• Jan Ostrowski w Krakowie
• Jerzy T. Petrus w Krakowie

Ilustracje:

		Fragment autografu Pana Tadeusza, IV ks., wersy 35-92 Kraków, Muzeum Narodowe VIII-655/10 (fot. Ł. Schuster)
		Strona tytułowa pierwszego wydania Poematu Kraków, zbiory Jana Ostrowskiego (fot. S. Michta)
		Michał Elwiro Andriolli, ilustracja do ks.VII Pana Tadeusza Warszawa, Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza, nr inw. K.828 (fot. A. Kowalska)
		Xawery Dunikowski, Głowa wawelska: Portret Adama Mickiewicza Zamek Królewski na Wawelu, nr inw. 2814 (fot. S. Michta)